Stalen en composiet staalbeton tunnelconstructies – inventarisatie en kennisleemten

Op initiatief van het Centrum Ondergronds Bouwen van de Stichting Civiel Technisch Centrum Uitvoering Research en Regelgeving (CUR/COB) is door de uitvoeringscommissie M610 “Basisonderzoek stalen en composiet staalbeton tunnelconstructies” een inventarisatie verricht van de toepassingsmogelijkheden van staal al dan niet in combinatie met beton voor tunnels. De beschikbare kennis en ervaring is in dit rapport aangegeven.
In hoofdstuk 2 wordt de uitvoeringsmogelijkheden van stalen en composiet staalbeton tunnels besproken. Na een kwalitatieve bespreking van de constructievormen volgt een aantal toepassingen in de praktijk. Nader ingegaan wordt op de mogelijkheden van lassen op de bouwplaats en de uitvoeringstechnieken bij afzink-/sleuftunnels en boortunnels. Bij de boortunnels wordt een nieuwe nog in ontwikkeling zijnde uit-voeringstechniek (ITM) besproken. In hoofdstuk 3 wordt uitgebreid aandacht besteed aan de duurzaamheid ten aanzien van corrosie. De eisen en mogelijke corrosievormen worden vertaald naar de specifieke toepassing bij tunnels.
In hoofdstuk 4 wordt de relevante kennis en ervaring met betrekking tot de betrouwbaarheid van stalen en composiet staalbeton tunnels besproken. Een overzicht wordt gegeven van de uitgangspunten voor het constructief ontwerp. Uitgebreid wordt ingegaan op de maatregelen die bij stalen en composiet staalbeton tunnels moeten worden genomen om opdrijven te voorkomen en de constructieve veiligheid onder brandomstandigheden te waarborgen. De toepassing van spanningsbemaling wordt ter discussie gesteld. Verder worden nog een aantal algemene aspecten met betrekking tot de betrouwbaarheid van tunnels besproken waaronder geotechniek, temperatuurinvloeden en calamiteiten.
In hoofdstuk 5 wordt de relevante kennis en ervaring met betrekking tot onderhoud en beheer van stalen en composiet staalbeton tunnels geinventariseerd. Een algemene beschouwing wordt gegeven van de functionele eisen en randvoorwaarden voor het ontwerp van stalen en composiet staalbeton tunnelconstructies. De meest relevante aspecten voortkomend uit de relatie tussen eisen en randvoorwaarden zijn: het functieverlies van staal en de monitoring van corrosie en kathodische bescherming. Naast deze aspecten wordt ook aandacht besteed aan beheer- en onderhoudsystemen en inspecties.