Aanleiding
De ruimte in de ondergrond is beperkt, terwijl de behoefte aan kabel- en leidinginfrastructuur groeit. Bij gebiedsontwikkeling en infrastructuurprojecten wordt hier vaak onvoldoende op geanticipeerd, wat leidt tot knelpunten bij aanleg en beheer. Ook worden gronden met ondergrondse netten, zoals bij snippergroen, soms verkocht aan private partijen, waardoor netbeheerders worden belemmerd in hun beheer- en onderhoudstaken.
Publieke grondeigenaren hebben verschillende instrumenten tot hun beschikking. Denk aan grondverwerving bij infrastructurele projecten, exploitatieplannen en anterieure overeenkomsten bij gebiedsontwikkeling, snippergroenbeleid en mogelijkheden om zakelijke rechten te vestigen bij verkoop van gronden. Toch is vaak onvoldoende duidelijk welke beleidsmaatregelen effectief en juridisch haalbaar zijn.
Doelstelling
In het project Grond voor verbinding worden mogelijkheden binnen het bestaande juridische kader onderzocht, om het gebruik van instrumenten voor grondeigenaren te vergemakkelijken. De onderzoeksvraag is: Welke beleidsinstrumenten en juridische mogelijkheden kunnen publieke grondeigenaren inzetten om de aanleg en het beheer van kabels en leidingen te faciliteren via strategisch grondbeleid?
Met dit onderzoek willen we:
-
De juridische kaders en bestuurlijke speelruimte rondom gronduitgifte en -verwerving in kaart brengen;
-
Goede praktijkvoorbeelden (beleid, samenwerkingsafspraken en projectvoorbeelden) van publieke grondeigenaren verzamelen;
-
Inzicht geven in beleidsinstrumenten die helpen ondergrondse infrastructuur te borgen bij grondtransacties;
-
Medewerkers grondzaken en rentmeesters concrete handvatten bieden om belangen van andere stakeholders bij kabels en leidingen structureel mee te wegen.
Dit overzicht van beleidsinstrumenten, de aanbevelingen voor publieke grondeigenaren en andere bevindingen uit het onderzoek worden uiteindelijk gepresenteerd in een visueel aantrekkelijk, informatief document.
Voortgang
Rapport
Niet op schemaVisueel document
Verwacht: Q4 2025
Rapport
Niet op schemaVisueel document
Toelichting status
De reviews vinden nog plaats. Er staan verzoeken naar meerdere (overheids)instanties open om het document te reviewen. Tot nu toe hebben twee partijen een bijdrage geleverd.
Verwacht: Q4 2025
Afgelopen halfjaar
Interviews met deskundigen
Q4 2025
Om informatie te verzamelen zijn verschillende deskundigen geïnterviewd: Marcel Esveld van gemeente Haarlem, Gert-Jan de Jager van Kneppelhoud Advocaten en David Elshof en Judith Ottenhoff van Kenniscentrum voor Onteigening Overheden.
Platformbijeenkomst Kabels en leidingen
Q4 2025
Op de platformbijeenkomst in Duiven is een presentatie gegeven over het onderzoek en input vanuit de zaal gevraagd.
Review van overkoepelende (overheids)instanties
Q4 2025
Verschillende organisaties in de kabel- en leidingbranche zijn gevraagd het document te reviewen: Netbeheer Nederland, RWS, VNG, Vewin, Evides, Kneppelhout Advocaten, Unie van Waterschappen.
Vooruitblik
Na verwerking van de reviews wordt de informatieve tekst, in samenwerking met redactie en vormgeving, omgezet in een visueel aantrekkelijk en informatief document.
Deelnemers
COB
DELFT
Evides Waterbedrijf
ROTTERDAM
Gemeente Haarlem Afdeling Milieu
HAARLEM
Kenniscentrum Onteigeningen voor Overheden
Kneppelhout Advocaten
ROTTERDAM
Legal Infra
MAARSBERGEN
Rijkswaterstaat GPO
UTRECHT
Rijkswaterstaat Oost-Nederland
ARNHEM
Bjorn Jagtenberg
Reviewer
David Elshof
Deelnemer
Gert-Jan de Jager
Deelnemer
Hester de Hoop
Reviewer
Jarko van Bloois
Coordinator
Jeroen Geerse
Reviewer
Judith Ottenhoff
Deelnemer
Kevin Charway
Projectleider
Projectparticipatie
Organisatie details
Meer weten of deelnemen?
De projectleider is Kevin Charway. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met manon.bouwer@cob.nl of met het COB kantoor via 085 – 4862 410.