Werkwijzer monitoring zinktunnels - COB

Werkwijzer monitoring zinktunnels

Veel zinktunnels kampen met gelijksoortige problemen rond voegen en deformatie. De achterliggende oorzaken van deze problemen zijn vaak lastig te definiëren. Het COB-netwerk heeft de Werkwijzer monitoring zinktunnels ontwikkeld. Deze werkwijzer ondersteunt tunnelbeheerders bij het vaststellen van effectieve monitoring. De tweede versie is (vanaf begin 2026) te downloaden op de COB-kennisbank. De werkgroep verzorgt updates en begeleidt de implementatie van de werkwijzer in tunnels.

Aanleiding

Het is vooralsnog lastig om voorspelbaar onderhoud aan de tunnelconstructie uit te voeren met betrekking tot deformatie. Daarnaast is het soms lastig om de scope van een tunnelrenovatie goed vast te stellen. Oudere zinktunnels vertonen bijvoorbeeld onregelmatig gedrag waarbij het effect op de restlevensduur en de scope van de komende renovaties moeilijk te voorspellen zijn. Na intensief overleg is besloten om tunnels met dit type problemen op gelijksoortige wijze te gaan monitoren. De data van die monitoringsgegevens, plus andere data/informatie zal door vier PhD’ers en een postdoc worden gebruikt in het kader van het onderzoeksprogramma Future proof tunnels om inzicht te krijgen in de achterliggende problematiek. Het doel is om een betrouwbare voorspelling van de restlevensduur plus scope van eventuele renovaties te kunnen geven.

Doelstelling

De werkwijzer helpt bij het inrichten van een monitoringsysteem in een tunnel, om het deformatiegedrag te volgen, in samenhang met het daaropvolgende proces van data-analyse, data-interpretatie, het uitvoeren van een conditiebepaling van de tunnel en het voorspellen van toekomstig gedrag. De werkwijzer is bedoeld ter ondersteuning van de besluitvorming over monitoring: wat moet er worden gemonitord, op welke manier en met welke frequentie? Daarbij gaat het vooralsnog om het verzamelen van data voor wetenschappelijk onderzoek.

Voortgang

Rapport

Op schema

Werkwijzer monitoring zinktunnels – versie 2.0

Verwacht: Q4 2025

Rapport

Op schema

Werkwijzer monitoring zinktunnels – versie 2.0

Toelichting status

Versie 2.0 is klaar voor redactie. Begin 2026 wordt het rapport opgemaakt; eind januari 2026 is het te downloaden via de kennisbank van het COB.

Verwacht: Q4 2025

Afgelopen halfjaar

Input voor de commissie

Q4 2025

Het tweede half jaar heeft de commissie individueel meerdere activiteiten ontplooid ten aanzien van:
de actualisatie van de lessons learned voor de uitvraag van monitoring, een nieuw hoofdstuk monitoring van schade en een uitbreiding van de dataflow.

Vooruitblik

Voor 2026 staat een uitbreiding van de werkwijzer met geleerde lessen, een aangescherpte monitoringsstrategie en de monitoring van toeritten gepland.

Degradatiemonitoring

Besloten is voor degradatiemonitoring een aparte onderzoekslijn te volgen. Door de werkgroep degradatiemonitoring is een overzicht van verschillende monitoringinstrumenten opgeleverd. Na een vroegtijdig afgesloten PhD-traject, loopt er momenteel weer een vernieuwd PhD-traject om onderzoek te doen naar de degradatie van materialen in tunnels. 

Inspectieprotocol zinkvoegen

Lang is gedacht dat de voegen tussen tunnelelementen van een afgezonken tunnel geen onderhoud nodig hebben. De praktijk wijst anders uit. Het COB-netwerk heeft een inspectieprotocol opgesteld om beheerders, adviseurs en aannemers inzicht te geven in diverse schademechanismen die zich bij zink- en sluitvoegen kunnen voordoen en welke inspecties daarbij horen. In de bijlagen van het rapport zijn een plan van aanpak voor het inspecteren en een voorbeeld van een ‘inspectieregistratieformulier’ opgenomen.
>> Bekijk het protocol

Werkwijzer monitoring boortunnels

Na oplevering van versie 1 van de Werkwijzer monitoring zinktunnels is onderzocht of ook het opstellen van een dergelijke werkwijzer voor boortunnels wenselijk is en wat de scope van zo’n werkwijzer zou moeten zijn. Uit interviews en bureauonderzoek in 2022 bleek dat een periodieke controle van boortunnels op zijn plaats was. In 2024 werd de eerste Werkwijzer monitoring boortunnels gepubliceerd. Om de toepasbaarheid van de werkwijzer verder te vergroten is in een vervolgproject de werkwijzer getoetst aan de praktijk. De laatste monitoringservaringen van de Westerscheldetunnel zijn aan de werkwijzer toegevoegd en het stappenplan voor het monitoringsplan is toegepast voor de Corbulotunnel. Het resultaat is nu beschikbaar op de Kennisbank: Werkwijzer monitoring boortunnels versie 2.0.

Deelnemers

Antea Group Nederland

Antea Group Nederland

OOSTERHOUT

2
AS

Asset Insight

HOUTEN

4
COB

COB

DELFT

6
HB

hbl communicatie

ZOETERMEER

2
Immontec B.V.

Immontec B.V.

UTRECHT

4
IN

Inventec B.V.

NUNSPEET

2
Iv-Infra B.V.

Iv-Infra B.V.

SLIEDRECHT

2
Kiltunnel

Kiltunnel

DORDRECHT

2
Laden...
Rijkswaterstaat West-Nederland Zuid

Andreas Burki

Lid

Rijkswaterstaat West-Nederland Zuid
Antea Group Nederland

Arjan Ooms

Contactpersoon

Antea Group Nederland
Immontec B.V.

Arne de Jong

PhD

Immontec B.V.
WI

Brenda Berkhout

Projectleider

Witteveen+Bos
Immontec B.V.

Carlos Bosma

Lid

Immontec B.V.
PR

Edwin Westerduijn

Lid

ProRail B.V.
COB

Ellen van Eijk

Begeleider/Facilitator

COB
Iv-Infra B.V.

Eric Valckenier von Geusau

Lid

Iv-Infra B.V.
Laden...

Meer weten of deelnemen?

De projectleider is Brenda Berkhout. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met ellen.vaneijk@cob.nl of met het COB kantoor via 085 – 4862 410.